Babetler topuklu pabuçlar kadar hasarlı

Babetler topuklu pabuçlar kadar hasarlı

Fizik Rehabilitasyon ve Rehabilitasyon Uzmanı Dr. Erhan Özfidan, babet stili pabuçların insanın natürel yürüyüş ve basış biçimini değiştirdiği için uzun vadede ayağın yapısını bozduğunu söyledi.

Fizik Rehabilitasyon ve Rehabilitasyon Uzmanı Dr. Erhan Özfidan pabuç tercihinde dikkat edilmesi gerekenleri anlattı. Pratik ve rahat olması sebebiyle seçim edilen babetlerin insanın natürel yürüyüş ve basış biçimini değiştirdiği için uzun vadede ayağın yapısını bozduğunu belirten Dr. Özfidan, şöyle konuştu: “Çok düz olduğu için sıhhatli olduğu düşünülen bu modeller gerçeğinde ayağı yakalayacak hiçbir bağ olmadığı için eklemlerde yaralanma, topuklarda çoğalan baskıya bağlı olarak bilek ve kalçalarda sızıya, uzun vakit giyildiğinde yürüyüşte biçim bozukluğu, ayak tabanında yayvanlaşma ve düztabanlık gibi ayak deformasyonlarına neden oluyor.Ayakların beden balansını sağlamada ehemmiyetli rolü olduğunu öğreniyoruz. Elverişli olarak yanlış seçim edilen pabuçların sırt ve kalça sızılarından kireçlenmeye kadar bir hayli sıhhat meselesine yol açtığını da söyleyebiliriz.”

Yüksek topuklar kireçlenmeye neden oluyor

Yüksek topuklu pabuçların hasarından bahseden Dr. Erhan Özfidan, şunları söyledi: “Yüksek topuklu kunduralarında bedenin ağırlık merkezini öne doğru iterek bel ve kalçanın olağan duruşunu negatif etkiliyor. Bu vaziyette bel kavisi çoğalıyor. Bunun neticesinde bel ve kalça adalelerinde fazla gerginlik ve sızı oluştur. Dizlere binen fazla yükten dolayı diz ve bacak sızılarının yanı gizeme diz eklemlerinde de kireçlenmeler olur.”

Pabucunuz nasıl olmalı

Dr. Erhan Özfidan, pabuç tercihinde ideal topuk yüksekliğinin 2-5 santimetre arasında olduğunu, pabuçların burun kısmının yuvarlak ve geniş olması ve parmakların rahat hareket edebilmesi gerektiğini ifade ederek laflarını şöyle bitirdi: “Natürel tenden yapılmış, hava sirkülasyonu olan pabuçlar seçim edilmeli, şayet babetlerin rahatlığını bırakılamıyorsa, içine yumuşak bir dayanak konulmalı ve ayak kavisi desteklenmeli, dolgu topuklarda ön ve arka kısmın denk olması vaziyetinde mesele yaşanmıyor ancak yeniden de dolgu kalınlığı 10 santimetreyi geçmemelidir.”

Bu ilaç gayeyi 12’den vuracak

Bu ilaç gayeyi 12'den vuracak

Türk ve Fransız bilim adamları, TÜBİTAK ile Fransız Milli Bilimsel Araştırma Merkezi CNRS ortaklığında yürütülen proje ile genlerin kodlanarak kanser rehabilitasyonunda kullanılan ilaçların, yalnızca kanserli hücreleri etkilemesini sağlamak üzere çalışıyor.

Türkiye’den İzmir Ekonomi Üniversitesi ve Dokuz Eylül Üniversitesi ile Fransa’dan Sorbonne, Paris Est Üniversitesi ve Kuzey Paris Üniversitesi’ndeki biyokimya, elektrik ve elektronik mühendisliğiyle matematik dallarından akademisyenler, “Parametre Bilinmeyenliği Altında Hücre İçi Ağların Modellenmesi, Tahlili ve Optimal Hakimiyeti” başlıklı araştırma projesi ile kanserli hücrelerin dağılmasının, sıhhatli hücrelere hasar verilmeden durdurulması emeli ile toplandı.

Hücrenin ilacı almasına gen karar veriyor

Projenin yürütücülüğünü üstlenen İzmir Ekonomi Üniversitesi İEÜ Fen Bilimleri Enstitüsü Müdürü Prof. Dr. Cüneyt Güzeliş, yaptığı söylemede, kullanılan ilacı bir hücrenin içine alıp almamasına genlerin karar verdiğini belirterek, araştırmada genlerin, birbirleri ile etkileşiminde tavır şekillerini araştırdıklarını kaydoldu.

Sıhhatli hücreler hasar görmeyecek

Bunun tespit etilebilmesi ve hakimiyet edilebilmesi gidişatında sıhhatli hücreye hasar vermeden kullanılan ilacın yalnızca kanserli hücreye tesir etmesinin sağlanabileceğini ifade eden Güzeliş, “Hücrenin bir ilacı içine alıp almamasını gen karar veriyor. Kanser rehabilitasyonunda da emin genleri tesirsiz hale getirmeyi ya da bazı genleri faal değilse faal hale getirmeye çalışıyoruz. ‘Genlerin birbirleriyle etkileşimlerini nasıl hakimiyet ederiz’ sualinin cevabı üzerinde duruyoruz” dedi.

Güzeliş, çalışmalarını gen haritası tamamen öğrenilen tek canlı olan kolibasili üzerinde hakikatleştirdiklerini belirterek, bir seneyi geride vazgeçen çalışmalarda tahlilcilerin kendi öngörülerini deneylerle doğrulama yoluna gideceğini bildirdi. Çalışmaları ile gelecek süreçte yeni araştırmalara esas oluşturmayı da hedeflediklerini dile getiren Güzeliş, bu biçimde son niyetlerinin kanser için ilaç üretilmesi olduğunu belirtti.

Bağışıklık sisteminizi eforlu tutun

Bağışıklık sisteminizi eforlu tutun

Hangi mevsimde olursanız olun, bağışıklık sisteminizi eforlu yakalamaya çalışın. Çünkü en küçük bir zafiyet, usunuza gelmeyecek büyük meselelere yol açabilir. Bağışıklık sistemini kuvvetlendirmenin yollarından biri de gıdalar.

İşte sizi eforlu yakalayacak besinler:

HABERİN DEVAMI İÇİN TIKLAYINIZ

Diyabetliler için 19 pratik bilgi

Diyabetliler için 19 pratik bilgi

Dünyada ve Türkiye’de diyabetli rakamı süratle çoğalıyor. Beslenme, hayatımızı sürdürmemizde en lüzumlu lüzumlarımızın başında kazançken, bir de diyabetle gayret etmek gibi özel bir vaziyetimiz varsa, doğru beslenme daha da ehemmiyet kazanıyor. Sıhhatli beslenmenin esası ise her cins yiyecek grubunu kapsayan karmaşık bir beslenme programı uygulamaktan geçiyor.

Diyetisyen Feyhan Belen, diyabette uygulanacak perhizin hakikatinde sıhhatli olmak isteyen herkesin uyması gereken beslenme kaideyi olduğunu söyledi.

Dyt. Feyhan Belen, “Diyabetinizi, sizinle yaşayan bir dostunuzmuş gibi idrak ediniz. Onunla iyi geçinebilmek için diyabeti bilmek, yemek yeme alışkanlıklarınızı değiştirmek, günlük besin metamorfozlarını bilmek ve bulgulara uygun acil ihtiyatları almanız gerekiyor. Beslenme alışkanlıklarınızda yapacağınız farklılıklar; sizinle beraber ailenizi ve etrafınızdakileri de sıhhatli beslenme mevzusunda harekete geçirir” diye konuştu.

Dünyadiyabet Merkezin’den Diyetisyen Feyhan Belen, diyabet ile gayret edenlere beslenme ile alakalı ehemmiyetli 19 nasihatte bulundu:

1. Şeker dâhil olmak üzere, hiçbir besin yasak değildir. Ancak kimilerini miktarlı harcamanız gerekebilir. Besin metamorfozlarını iyi bilmiş ve kan şekeri hakimiyeti sağlanmış bir diyabetli, kısıtlı ölçüde günde 25 gramı aşmayacak miktarda şeker de kullanabilir.

2. İnsülin kullanıyorsanız ve diyetisyeniniz veya hekiminiz önermişse, ara öğünlerinizi önemsememe etmeyin.

3. Öğünlerinizi asla sıçramayın.

4. Her gün aynı saatte ve aynı ölçüde yemek yemeye çalışın.

5. Kilo vermeniz gerekiyorsa perhiz programınıza kesinlikle yatıl. Yemekleri kızartmak yerine ızgara veya fırında seçim edin. Yağsız et balık, tensiz tavuk, yağsız peynir, yağsız süt veya yoğurt gibi besinler harcayın.

6. Hamur tatlıları yerine meyveli veya sütlü tatlıları seçim edin. Tatlandırıcı kullanacaksanız, pişirildiğinde acı tat vermeyen toz tatlandırıcıları kullanmanız daha sıhhatlidir.

7. Damar sertliği tehlikesini eksiltmek için doymamış nebatsal akışkan yağlara yönelin. Yemek pişirirken zeytinyağı ile soya yağlarını yarı yarıya karıştırarak kullanın.

8. Bol su içmeye günde 1,5 – 2 litre mücadele edin. Unutmayın ki, su metabolizmanız ve kabızlığınız için iyi bir tertip edicidir.

9. Tuzu eksiltin. Salamura gıdalardan kaçının.

10. Yağlı besinlerden, sakatat, sucuk, salam ve sosis gibi gıdalardan uzak durun.

11. Lifli posalı besinleri ham sebze, meyve, kuru baklagiller, kepek çavdar ekmeği, yulaf, bütün buğdaylı yiyecekler kesinlikle harcayın.

12. Diyabetliler için üretilmiş çikolata, tatlı, reçel gibi mahsuller tamamen suçsuz ve hasarsız değildir. Fazla harcandıklarında ishal yapabilir veya yüksek kalori ve yağ kapsadıklarından kilo vermenizi yasaklayabilirler.

13. Hazır yiyecekleri güçte kalmadıkça harcamayın. Bu tip yiyeceklerin yafta bilgilerinin içeriğini bilerek diyetisyeninize müracaat etin.

14. İnsülin kullanıyorsanız yanınızda kesinlikle kesme şeker taşıyın.

15. Kan şekerinizin hangi hudutlar arasında olması gerektiğini bilin.

16. Haftada 1 gün aç karnına tartılın.

17. Karbonhidratları iyi tanıyın. Karbonhidratları tanımadan diyabet rehabilitasyonunda kan şekeri seviyesini dengelemek olası değildir.

18. Kesinlikle ara öğün yapın şayet dışarda iseniz yanınızda ara öğün seçenekleri bulundurun.

19. Egzersiz yapacaksanız kesinlikle egzersiz evveli ve sonrası kan şekerinizi hakimiyet ediniz.

İyot yetersizliği zihin geriliğine neden oluyor

İyot yetersizliği zihin geriliğine neden oluyor

Özellikle çocuklarda sıradan sihrime, büyüme ile beyin ve beden işlevleri için salt lüzumlu bir element olan iyotun yetersizliği, pek çok önlenebilir sıhhat meselesini de birliktesi getiriyor.

İyot yetersizliği zihni etkiliyor

Yapılan bilimsel çalışmalara göre, doğumdan itibaren iyot beceriksizliği zihin seviyesinde 13.5 puanlık düşmeye sebebiyet verebiliyor. Çocukluk ve gençlikte ise guatr, kısa boyluluk, aklın beceriksiz çalışması, bilme beceriksizliği, idrak etme ve bilmede beceriksizlik gibi neticeler doğuruyor. Erişkinlerde ise guatr, fayda düşüklüğü, tiroid, kanser tehlikesinin çoğalması gibi neticeler kaçınılmaz hale geliyor.

İyot, beyin ve asap sisteminin sıradan sihrime ve büyümesi, beden ısısı ve enerjisinin devamı için lüzumlu olan tiroid hormonlarının ehemmiyetli bir bileşeni. Sıhhat Bakanlığı Ana Çocuk Sıhhati ve Aile Tasarılaması Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanan rapora göre iyot yetersizliği anne karnında ve bebeklikte; düşük, ölü doğum, bebek vefatı, sağırlık, dilsizlik, cücelik, zihin geriliği ve doğum anomalilerine yol açabiliyor. Bu nedenle hayatın sıhhatli ritmi için balanslı tuz tüketimi, özellikle iyotlu tuz tüketimi hayati ehemmiyet taşıyor.

Tuzlara iyot katkısı

Dünyada 1,6 milyon insan iyot beceriksizliği hastalıkları açısından tehlike altında. 750 milyon şahısta guatr var, 43 milyon şahıs önlenebilir beyin özrü ile yaşıyor. Bunun yasaklanmasına müteveccih olarak fertlerin günlük iyot lüzumlarının karşılanması ve meselelerin çözümü için tuzun iyotla zenginleştirilmesi yoluna gidiliyor. Kullanılan sofra tuzuna bir ölçü iyot katılması ve bu yolla bedenin lüzumu olan iyotun alınmasıyla ülkemiz çocuklarını tehdit eden iyot eksikliğine bağlı hastalıklar, beceriksiz büyüme gibi meselelerin önlenmesi kastediliyor.

Sıhhat Bakanlığı Ana Çocuk Sıhhati ve Aile Tasarılaması Genel Müdürlüğü 1994 senesinde ülke seviyesinde İyot Beceriksizliği Hastalıkları Ve Tuzun İyotlanması Programı başlattı. Tuzun iyotlanması Türkiye’de 1998 senesinden bu yana legal gereklilik haline geldi. Sarih olan bir reel var ki; sıhhatli bir jenerasyonun büyümesi açısından iyotlu tuz kullanımının ehemmiyeti ve balanslı tüketim mevzusunda bilinçlenme gerekiyor.

Bebeklere tuzlu mahsuller yedirilmemeli

Yapılan araştırmalar, Türkiye’de bebeklerin yüzde 60’ının 1 yaşından evvel konutta erişkinler için yapılan salçalı, tuzlu ve baharatlı yemekleri yediğini gösteriyor. Oysa bebeklere 1 yaşına gelinceye dek tuzlu hiçbir yiyeceği tattırmamak gerekiyor. Zira bebeklik yarıyılı fazla sodyum, dolayısıyla tuz tüketimine bağlı ileri yaşlarda oluşacak tansiyon hastalığı güzergahından duyarlı ve tanımlayıcı bir yarıyıl.

Tatlandırıcılar şekerden daha mı sıhhatli

Tatlandırıcılar şekerden daha mı sıhhatli

Milyonlarca insan hem zayıflamak için, hem de şeker hastalığı sebebiyle suni tatlandırıcı kullanıyor. Dünyanın her yerinde olduğu gibi ülkemizde de suni tatlandırıcılar hakkında pozitif ve negatif rivayetler bulunmaktadır. Sabah’tan Selahattin Dönmez, Amerikan diyabet derneği ve Amerikan beslenme ve diyetetik yüksekokulu diyabet çalışma grubunun şeker yerine harcanabilecek tatlandırıcılar hakkındaki son bilimsel görüşlerini paylaştı.

1. Sakarin

En çok öğrenilen suni tatlandırıcı çeşididir. 19. yy sonlarında toluen denilen kimyevi maddeden birleşimlenmiş, çay şekerinden 300-400 kat fazla tatlı olduğu bulunmuştur. Sakarinin ağızda metalik ve acı bir tat vazgeçmesine karşın kilolu ve şeker hastası fertler için bırakılmaz tatlı kaynağı olarak kullanılmıştır. Food and Drug Administration FDA 1977 senesinde, yüksek doz sakarin tüketiminin hayvanlarda üriner sistem urlarına neden olduğunu ortaya çıkarınca; insanlarda sakarin kullanımı menedilmiştir. Fakat daha sonra Amerikan Tıp Konseyi kısıtlı kullanımın 2,5 mg/kilogram/gün sıhhat üzerine tehlikesiz olabileceğini bildirmiştir. Fakat daha sonra yapılan çalışmalarda; sakarinin hasarsız olmadığı, epitel dokuda yapısal farklılıklara neden olacağı bulunmuştur.

2. Aspartam

1 gramı 4 kalori enerji verir ancak çay şekerinden 180 kat fazla tatlı olduğu için düşük dozda kullanımın enerji yararına katkısı olmaz. İlk kere 1965 senesinde Amerika Birleşik Devletlerinde birleşim edilmiştir. Şeker hastalarında kan şekeri üzerine negatif tesir yaratmaz. Son senelerde baş dönmesi, baş sızısı, adet kumpassızlığı gibi yan tesirleri bildirilmiştir. Aspartamın öğrenilen hiçbir yan tesiri yoktur. Çay, kahve, tatlı imali, kahvaltılık hububatlar, süt ve yoğurtta kullanılabilir. Aspartamın dünyada 90’dan fazla ülkede kullanımına izin verilmektedir. 50 mg/kilogram/gün emin aspartam kullanma dozajıdır.

3. Sorbitol

Bir şeker içkiyidir. Natürel olarak sebze ve meyvelerde bulunur. Günde 30 gramdan fazla alımı hazımsızlık, gaz ve ishale neden olabilir. Hakimiyeti iyi olmayan şeker hastalarında kan şekerinin süratle yükselmesine neden olur. Sorbitol; şekerlemeler, çiklet, reçel ve jöle imalinde kullanılmaktadır.

4. Maltitol

Kristal yapıda bir şeker içkiyidir. Şekersiz çikolata imalinde, diş çürüklerini önlemek için kullanılmaktadır. Kristal maltitolün hiçbir yan tesiri bildirilmemiştir.

5. Erititol

Düşük kalorili hacim oluşturan bir tatlandırıcıdır. Kolay emilir ve metabolize olmadan idrarla atılır. Erititol ile yapılan hayvan çalışmalarında netlikle sıhhatle alakalı bir mesele olmadığı bildirilmiştir.

6. Laktitol

Bir başka şeker içkiyidir. Laktitol, ağızda diş plaklarının oluşmasını önleyen suni tatlandırıcıdır. Yiyecek sanayisinde çiklet imalinde kullanılır.

7. Asesulfam Potasyum

1988 senesinde bir hayli muayenehane çalışma neticesinde kullanımına onay verilmiş olan suni tatlandırıcıdır. Şekerden 130-200 kat daha fazla tatlıdır. Asesulfam idrarla atılır. Bu tatlandırıcının esasta en ehemmiyetli özelliği, öbür tatlandırıcılarla birlikte kullanıldığında tatlılığın daha fazla çoğalmasıdır. Çok yüksek dozlarda kullanılırsa tadı sakarin gibi acı veya metalik olur. Bayağı depolama şartlarında bozulmaz, pişirme ve fırınlamada yapısını değiştirmez.

8. Siklamat

1939 senesinde birleşimlenen şekerden, 30 kat tatlı olan suni tatlandırıcıdır. Fazla doz kullanımı, dışkı yumuşaması veya ishale neden olmaktadır. Erkek farelerde yapılan çalışmalarda; testislerde atrofiye neden olduğu bildirilmiştir. Yapılan başka çalışmada, mesane urları büyüdüğü tespit edilmiştir. Yalnızca hekim ve diyetisyen hakimiyetinde diyabet gibi hastalıklarda nasıl kullanılabileceği hastaya bilgilendirilmek kaydı ile tatlandırıcıları kullanmak uygun gibi görünmektedir. Bu sebeple ben tatlandırıcı yerine çaylarınıza bal, konutta yapacağınız kek veya kurabiyelerinize ne şeker ne tatlandırıcı; onun yerine pekmez, taze ya da kuru meyve ilave etmenizi öneri ederim. Zira uzun vadede görülen tehlikeleri ortadan kaldırmayı daha tehlikesiz buluyorum.

Dişlerinizi peynir ve havuçla arının

Dişlerinizi peynir ve havuçla arının

Sıhhatli dişlere sahip olmak için doğru diş fırçalama ve diş ipi kullanmanın ehemmiyetine vurgu yapan Doç. Dr. Ali Çağın Yücel, çiğneme biçimi ve seçim edilen besinlerin ehemmiyetine dikkat çekti. Yücel, gıdalarla diş sıhhati arasındaki irtibata ait tekliflerini 10 başlık altında topladı.

1- Mekanik paklik: Çiğneme sırasında mekanik tesir ile dişte paklik de alana kazanç. Bu sebeple, ağızda çiğnemenin daha az olduğu tarafta daha çok çürük oluşur. Sert ve lifli gıdalar, dişte mekanik paklik tesiri yapar. Elma, havuç, kereviz sapı gibi sert gıdaların mekanik paklik etkisinden faydalanabilirsiniz.

2- Sakız: Sakızın tükürüğü uyarıcı tesirinden ve dolayısıyla tükürüğün mekanik arınma etkisinden faydalanabiliriz. Çiğnenecekse şekersiz sakız çiğnenmeli.

3- Çürük önleyiciler: Peynir, şekersiz sakızlar, lifli besinler, xylitol şekersiz sakızların içine konan madde inek sütü çürük önleyicilerdir. Dişimizi fırçalayamadığımız zamanlarda, minik bir peynir parçası yenmesi fırçalamanın yerine geçebilir. Bu uygulama çok güçte kaldığımız zamanlarda yapılmalı, her gece yapılması vaziyetinde, plak yaradılışına neden olabilirsiniz. “Ben peynir yiyeyim dişim çürümesin” gibi bir şey mevzubahisi değil.

4- Yer fıstığı: Tükürük akış oranını çoğaldırdığı için çürük önleyici olarak nitelendirilebilir.

5- Şekersiz süt: Süt kalsiyum kaynağı olması sebebiyle, çocukların beslenmesinde ehemmiyetli bir yer yakalıyor. Gece çocuklara süt verilmesi çok yaygın ama şeker katılmamalı.

6- Pekmez: Sütün içine pekmez, bal ve karamel katılması daha riskli. Bu ek gıdalar dişe yapışıyor ve gece tükürük akışı az olduğu için diş çürüğü daha fazla oluyor.

7- Kalsiyum: Annelerin gebeliğin ilk 4 haftasında A ve D vitamininden, kalsiyumdan zengin gıdalar almaları gerekiyor.

8- Tatlılar: Şeker, çikolata, kek, bisküvi, hamur işleri, puding, çay şekeri, darı gevreği, reçel, bal potansiyel çürük yapıcı gıdalar.

9- Ara öğün: Ara öğünlerde yenen şeker ve çikolata, diş fırçalanmadığı ve uzun müddet dişte kaldığı için çok daha fazla çürük yapıcı tesire sahip. Ara öğünlerde lifli yiyecekleri seçim edin.

10- Perhiz: Diyetisyenlerin hastalarına perhiz yazarken, diş doktoruna danışması diş sıhhati açısından ehemmiyetli.

Hoş dişin gizemi tükürükte saklı

Hoş dişin gizemi tükürükte saklı

Ege Üniversitesi Diş Doktorluğu Fakültesi Ağız, Diş ve Çene Radyolojisi Anabilim Dalı Öğretim Abonesi Doç. Dr. Esin Alpöz, tükürüğün dişlerin çürüğe karşı korunması, ağız içerisindeki bakterilerin oluşturduğu asidin tamponlaması ve enfeksiyonların önlenmesi gibi ehemmiyetli işlevleri bulunduğunu söyledi.

Tükürüğün akış sürati dahi ehemmiyetli

Sıhhatli bir ferdin günde vasati 500-1500 mililitre tükürük salgıladığını dile getiren Alpöz, “Tükürük mikroorganizmaların diş yüzeylerinden uzaklaştırılması ve mekanik arınmanın oluşmasını sağlar. Salgılanan tükürüğün muhakkak bir akış sürati vardır ancak bu ölçü gün içerisinde değişkenlik göstermektedir” dedi.

Doç. Dr. Alpöz, tükürüğün salgılanması veya akış süratindeki eksilmenin ağız kuruluğu olarak adlandırıldığını, böyle gidişatlarda da yaygın diş çürükleri ve dilde çatlaklar görüldüğünü anlattı.Tükürüğün dişler üzerinde oluşan bakteri birikimini önleyerek ağız florasını balansta yakaladığına dikkati sürükleyen Alpöz, şöyle konuştu:

“Bakteri plağı, diş yüzeyinde oluşan yapışık, renksiz bir birikintidir. Ağızdaki bakterilerden oluşan bu plak, şekerli ve unlu gıdaların ağızda kalan artıklarından asit oluşturabilmektedir. Bu asitler, dişlerin mineral dokusunu çözerek dişin mine katmanının bozulmasına ve diş çürüğünün başlamasına neden olmaktadır. Tükürüğün akış sürati ve ölçüsündeki eksilme, noksan ağız hijyeniyle birleştiğinde süratli ilerleyen diş çürüklerine ve erken diş kayıplarına yol açar. Tükürük ile diş arasında devamlı bir iyon alışverişi vardır.”

Doç. Dr. Alpöz, tükürüğün ağız, dişler ve etraf dokular için bırakılmaz olduğuna işaret ederek, tükürük ölçüyü ve içeriğinde farklılıklara neden olan hastalıklarda ve kronik ilaç kullanımında kumpaslı diş doktoru tetkikinin yapılmasının potansiyel diş çürüğü tehlikesini en aza indireceğini kaydoldu.

DSÖ 2019’un sıhhat tehdit listesini yayınladı

DSÖ 2019'un sıhhat tehdit listesini yayınladı

Dünya Sıhhat Teşkilatı DSÖ 2019 senesinde küresel anlamda sıhhati etkileyecek en büyük 10 riski sıralayarak, her sene hazırladığı raporda bu tehditlere müteveccih 5 senelik tasarı ve çözüm teklifleri de sundu.

Hava lekeliliği ve abuhava farklılığı ilk sırada

Listeye göre hava lekeliliği, beşeri krizler ve aşı olmayı yalanlayan insanlar 2019’da, küresel anlamda insan sıhhatini riske düşürecek tehditler arasında yer alıyor.

DSÖ, her sene hazırladığı raporda bu tehditlere müteveccih 5 senelik tasarı ve çözüm teklifleri sunuyor. Teşkilatın 2019 raporunda, bulaşıcı hastalıklar, ilaca dayanıklı virüsler ve yaygın görülen ancak önlenebilir kalp ve akciğer hastalıkları listede yer alıyor. Listenin ilk sıralarında yer alan maddede ise hava lekeliliği ve abuhava farklılığı yer alıyor.

Risk listesi

Dünya Sıhhat Teşkilatı’nün 2019 seneyi için insan sıhhatini tehdit edecek riskler şöyle:

Aşı olmaya karşı mukavemet, küresel grip salgını, hava lekeliliği ve küresel ısınma, bulaşıcı olmayan hastalıklar, sıhhatli ve nitelikli hayat şartlarından yoksun kalmak, mikroplara karşı dayanıklılık, Ebola ve öteki ölümcül bulaşıcı hastalıklar, noksan esas sıhhat hizmetleri, Dang eklem sızılı ateşli bulaşıcı hastalık, AIDS HIV.

11-17 Mart ‘Dünya Tuza Dikkat Haftası’

11-17 Mart 'Dünya Tuza Dikkat Haftası'

Yapılan bilimsel çalışmalarla ülkemizde tuz tüketiminin Dünya Sıhhat Örgütü’nün önerdiği bedelin takribî üç katı kadar olduğu gösterildi. Sıhhatlı erişkinler için önerilen günlük vasati tuz ölçüyü takribî 5 gram 1 çay kaşığı iken, Türkiye’de günlük tuz kullanımı ortalaması şahıs başı takribî 18 gram. Fazla tuz tüketiminin yüksek kan tazyikine neden olduğu ve ülkemizde vefatlarla hastalık yükünün en ehemmiyetli sebeplerinden biri olan kalp hastalıklarının önde gelen tehlike etmenlerinden olduğu tanımlandı.

Hiç tuz kullanmadan gıdaların içindeki tuzlardan bile bu ölçüyü karşılamak olası. Fazla tuz tüketimi, değiştirilebilir bir sıhhatsiz beslenme uygulamasıdır ve bir hayli kronik hastalığın esasında yer alır. Ayrıca fazla tuz tüketiminin yalnızca yüksek kan tazyiki sebebi olmakla kalmayarak günümüzde ehemmiyetli birer sıhhat meseleyi haline gelen mide kanseri, osteoporoz, böbrek hastalıklarının gelişimiyle de yakından ilişkili olduğu öğreniliyor.

Fazla tuz tüketimi, idrarda kalsiyum atılımını da artırarak kemiklerden kalsiyum kaybına neden olur. Kemiklerdeki kalsiyum kaybının çoğalışı ise kemik erimesini osteoporoz ve kemiklerin kırılma tehlikesini artırır.

Gereğinden fazla tuz kullanmayın

Tuzu gereğinden çok aldığımızda, kandaki tuz ölçüyü çoğalır ve susarız. Neticede su içme gereği dinleriz. İçilen su ile beraber fazla tuz, idrarla ve terle dışarı atılır. Ancak böbreklerde ya da karaciğerde bozukluk olursa tuz dışarı atılamaz. Kandaki ölçüyü çoğalır ve suyu da sürükleyerek bedenin muhakkak yerlerinde ‘ödem’ denilen kabarıklıklara yol açar.

Tuzlu tatlara bağımlılık çocukluk çağlarından itibaren yavaş yavaş kazanılır. Bebeklerde ek besine geçiş yarıyılı olan 6. Aydan itibaren verilen yiyeceklere 1 yaşına kadar netlikle tuz ilave edilmemeli, 1 yaş sonrasında ise asgari seviyede kullanılmalı.

Fazla terleyenlerde, ishalde ve günde 4 litreden fazla idrar çıkaranlarda ise tuz alımı artırılmalıdır.

İşte tuz tüketimini eksiltmenin yolları

HABERİN DEVAMI İÇİN TIKLAYINIZ

Page 1 of 21 2